Günlük Çalışma Süresi ve Sınırı

günlük çalışma süresi

Çalışma Süresi Nedir?

İşçinin işte geçirdiği süreye çalışma süresi adı verilir. Ancak işçiler çalışmamış olsalar dahi bazı durumlarda çalışmış sayılırlar. Bu durumlar Çalışma süresinden sayılan haller başlıklı yazımızda incelenmiştir. Ayrıca ara dinlenme süreleri çalışma süresinden sayılmaz.  Ara dinlenme süreleri ile ilgili ayrıntılı bilgiye Ara dinlenme süreleri başlıklı yazımızdan ulaşabilirsiniz. Bu yazımızda günlük çalışma süresi ve sınırı konusu incelenmiştir. 

Günlük Çalışma Süresi Ne Kadardır?

İş Kanununa göre haftalık çalışma süresi en fazla 45 saattir. Aksi kararlaştırılmamışsa bu süre haftanın çalışılan günlerine eşit olarak dağıtılır. Bu kapsamda günlük çalışma süresinin ne kadar olacağı aşağıdaki örneklerde belirtilmiştir. (Haftalık çalışma süreleri konusu Haftalık Çalışma Süresi başlıklı yazımızda incelendiğinden bu yazımızda haftalık çalışma süreleri ile ilgili bilgi verilmemiştir.)

Örnek 1: Haftalık çalışma süresi 45 saat olan ve haftanın altı günü çalışan bir işçinin günlük çalışma süresi aksi kararlaştırılmadıkça 7,5 saattir.

Örnek 2: Haftalık çalışma süresi 45 saat olan ve haftanın beş günü çalışan bir işçinin günlük çalışma süresi aksi kararlaştırılmadıkça 9 saattir.

Örnek 3: Haftalık çalışma süresi 42 saat olan ve haftanın altı günü çalışan bir işçinin günlük çalışma süresi aksi kararlaştırılmadıkça 7 saattir.

Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanuna tabi olarak çalışan gazetecilerin ve Deniz İş Kanununa tabi olarak çalışan gemi adamlarının günlük çalışma süresi 8 saattir.

Haftanın Bir Gününde Daha Az Çalışılan İşyerinde Çalışma Süresi Ne Kadardır?

Haftanın bir gününde daha az çalışılan bir işyerindeki günlük çalışma süresi; az çalışılan gün, haftalık çalışma süresinden düşüldükten sonra hesaplanır.

Örnek 1: Haftalık çalışma süresi 45 saat olan, Cumartesi günü 5 saat çalışılan ve Pazar günü hafta tatili kullanılan bir işyerinde günlük çalışma süresi (45-5)/5= 8 saattir. Bu işyerinde günlük çalışma süreleri şu şekilde olur:  Pazartesi: 8 saat, Salı: 8 saat, Çarşamba: 8 saat, Perşembe: 8 saat, Cuma: 8 saat, Cumartesi: 5 saat, Pazar: Hafta Tatili

Çalışma Süresinin Her Gün Aynı Olması Zorunlu mudur?

Haftalık çalışma süresinin çalışılan günlere eşit olarak dağıtılması genel kural olmakla birlikte aksi kararlaştırılmışsa bu süre günlere farklı şekilde dağıtılabilir. Yani çalışma süresinin her gün aynı olması zorunlu değildir.

Örnek 1: Haftalık çalışma süresi 45 saat olan bir işyerinde günlük çalışma süreleri aşağıdaki şekilde belirlenebilir: Pazartesi: 11 saat, Salı: 10 saat, Çarşamba: 5 saat, Perşembe: 8 saat, Cuma: hafta tatili, Cumartesi: 7 saat, Pazar: 4

Örnek 2: Haftalık çalışma süresi 45 saat olan bir işyerinde günlük çalışma süreleri aşağıdaki şekilde belirlenebilir: Pazartesi: 11 saat, Salı: 11 saat, Çarşamba: 11 saat, Perşembe: 11 saat, Cuma: 1 saat, Cumartesi: Tatil, Pazar: Hafta Tatili

Günlük Çalışma Süresinin Sınırı Var mıdır?

Genel kural günlük çalışma süresinin 11 saatin üzerinde olamayacağıdır. Ancak aşağıda sayılan işler ve işçiler için belirlenen günlük çalışma süresi sınırı farklıdır:

  • Yeraltı maden işlerinde çalışan işçilerin günlük çalışma süreleri 7,5 saati aşamaz.
  • Profesyonel ve ağır vasıta ehliyeti ile taşıt kullanan işçilerin günlük çalışma süresi 9 saati geçemez.
  • Sağlık Kuralları Bakımından Günde Azami Yedi Buçuk Saat Veya Daha Az Çalışılması Gereken İşler Hakkında Yönetmelik’te belirtilen işlerde çalışan işçilerin günlük çalışma süreleri yönetmelikte belirtilen saatlerden fazla olamaz
  • Gece döneminde yapılan işlerde çalışan işçilerin günlük çalışma süresi 7,5 saatten fazla olamaz. Ancak, turizm, özel güvenlik ve sağlık hizmeti yürütülen işlerde işçinin yazılı onayının alınması şartıyla yedi buçuk saatin üzerinde gece çalışması yaptırılabilir.
  • Gebe, yeni doğum yapmış ve çocuk emziren kadın işçilerin günlük çalışma süresi 7,5 saatten fazla olamaz.
  • Temel eğitimini tamamlamış ve okula gitmeyen çocukların çalışma süreleri günde yedi saatten fazla olamaz. Ancak, 15 yaşını tamamlamış çocuklar için bu süre günde sekiz saate kadar arttırılabilir.
  • Okula devam eden çocukların eğitim dönemindeki çalışma süreleri, eğitim saatleri dışında olmak üzere, en fazla günde iki saat olabilir. Okulun kapalı olduğu dönemlerde yukarıdaki süreler uygulanır.

Yazar: Onur Koçak

Konu ile ilgili sorularınızı yorum olarak yazabilirsiniz.

Onur Koçak diger yazıları →

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir